Æ     İstihdam Paketi Emekçilere Ne Getiriyor?

1. Gençlere ve Kadınlara Müjde: İş Bulma Umudu Artıyor

Yeni düzenlemeyle son altı aydır herhangi bir işte çalışmamış yani işsiz olanlardan işe alınan 18–29 yaşları arasındaki genç erkek işçiler ile yaşları ne olursa-olsun kadın işçilerin sigorta primleri 5-yıl boyunca Devlet tarafından ödenecek. Dolayısıyla işsiz olup da çalışmak isteyenlerin iş bulma umutları artacak.

2. Özürlülere de Destek

Yeni düzenlemeyle 50 veya daha fazla işçi istihdam etmekte olan özel sektörün çalıştırmakla yükümlü olduğu yüzde 3’lük özürlü kontenjanındaki işçilerin primleri işveren adına Hazine tarafından ödenecek. Bu durumda özürlü işçi adaylarının da iş bulma umudu artacak.

3. Sigortasız Kalmayacak

Son yıllarda Sosyal Güvenlik bilincinin arttığı bir gerçek; emeklilik, kıdem tazminatı, sağlık ve benzeri hizmetlerden yararlanabilmek için sigortalı olmanın ne denli önemli olduğu artık herkesçe kavranılmış durumda. İşverenlere sağlanan prim desteği ve bu desteğin ancak kayıtlı işçi üzerinden sağlanabilmesi nedeniyle sigortasız istihdam da azalacak.

4. Kayıtdışıyla Mücadeleye Kolluk Güçleri Desteği

Her türlü, özel veya resmi konaklama yerleri ile özel sağlık müesseseleri, dinlenme ve huzur evleri, dini ve hayır kurumlarının sosyal tesislerinin sorumlu işleticileri, çalışanlara ait kimlik bilgilerini kolluk kuvvetleri’ne sunacaklar, onlar da bu kayıtları ilgili SGK’a bildirecektir.

Yine şehir kasaba ve köy sınırları içindeki her çeşit ticaret ve sanat amacı güden iş yerlerinde çalışanlar için, o yerin sorumlu işleticisi tarafından yapılması gerekli kimlik bildirimleri de, kolluk kuvvetleri’nce yine aynı şekilde SGK’a bildirilecektir.

Böylelikle kayıt dışının bir ölçüde engellemesi bekleniyor.

5. Terör Mağdurları Artık Kamu’da Çalışacak

Kamunun Terör mağduru çalıştırma oranı %1’e yükseldi. Kamuda memur kadroları ile sözleşmeli personel ve sürekli işçi kadrolarının binde 7’si yerine yüzde 1’i oranında terör mağduru çalıştırmakla yükümlü olacaklar. Dolayısıyla terör mağdurları artık kamuda daha kolay iş bulabilecekler.

6. Eğitim Zorunluluğu

Ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılacaklarda, artık ‘mesleki eğitim’ görme şartı aranacak. Birçok işyerinin bu kapsamda olduğu düşünülürse işsizlerin eğitim almak suretiyle iş bulma imkânlarının artacağı söylenebilir. Nitekim İl İstihdam Kurulları'nın adı 'İl İstihdam ve Mesleki Eğitim Kurulları' olarak değiştirildi. Bu kurullar, işlevsel hale getirilecek.

7. Eğitime Kaynak

İşsizlerin eğitimi için Fon'dan yıllık 300 milyon YTL kaynak ayrıldı.

8. Sigortalılık Kapsamı Genişletildi

Milli Eğitim Bakanlığınca düzenlenen kurslarda usta öğretici olarak çalıştırılanlar ile evlerinde gelir getirici iş yapan kadınlar, köy muhtarlarına benzer Sigortalılık kapsamına dahil edildi. Bu hüküm 1.10.2008’de yürürlüğe girecek.

9. İşsizlik Ödeneği Artırıldı

İşsizlik Ödeneğinde Altı Sınır 255,48 YTL, Üst Sınır ise 510,96 YTL oldu.

İş gücü piyasasına yeni girenler ile iş gücü piyasasında daha önce bulunmakla birlikte halen işsiz olanların da -aktif istihdam faaliyetleri çerçevesinde- İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamına alındı. Günlük işsizlik ödeneği ise sigortalının son 4-aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının % 40'ı olacak. Kısaca; kapsam genişletildi, ödenek miktarı artırıldı. Ayrıca sigortalı işsizler eskiden olduğu gibi doğrudan ya da yürürlük tarihi olan 26.07.2008’den itibaren artık İŞ-KUR'a elektronik ortamda da başvurabilecek. İlk işsizlik ödeneğinin ödemesi ise hak kazanılan tarihi izleyen ayın sonuna kadar mutlaka yapılacak.

10. Maaşlar Artmıştı

2008/Ocak ayında ‘Asgari Geçim İndirimi’nin yürürlüğe girmesi ve bir anlamda asgari ücretin vergi dışı kalmasıyla birlikte ücretlerde yılbaşından itibaren zaten -medeni duruma ve eşin çalışmamasına göre- 50–100 YTl arasında bir artış olmuştu.

11. Kayıtlı-Kayıtdışılık da Sona Erecek

Bilindiği gibi işçiler açısından çalışma hayatındaki en önemli sorunlardan birisi sigortasız yani kayıt dışı çalışmak/çalıştırılmak. Bir diğeri ise bizim kayıtlı-kayıt dışılık diye tanımladığımız işçilerin sigortalı olmasına rağmen işverence kendisine ödenen gerçek ücretlerin kayıtlara yansıtılmaması, çokça da ücret üzerinden gösterilmesi. Emeklilik maaşından tutun da Kıdem-tazminatına kadar birçok hak kaybına neden olan bu uygulama da artık sona erecek. Çünkü 08.02.2008 Tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 5728 sayılı "Temel Ceza Kanunlarına Uyum Amacıyla Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" uyarınca, işverenlerin işçilere ödedikleri gerçek ücretleri kayıtlara yansıtmamaları halinde bu durum "muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlenmesi" olarak kabul edilerek, işverenler hakkında hapis cezası istenecek ve ayrıca ilgili işyerinden ücret farkı cezası ile birlikte tahsil edilecektir.

Bu bağlamda; işçilere yapılan tüm ödemelerin artık banka kanalıyla yapılması gerekiyor.

12. İhtiyarlar Unutuldu Mu?

Doğrusu merak ediyordum; “hani ülkemizde her yapılan bir iş, bir uygulama ne kadar iyi olursa olsun mutlaka muhalefet edilecek bir yönü bulunur ya’..” Sağ olsun bazı arkadaşlar beni fazla merak da bırakmayarak, İstihdam Paketi’yle ilgili tenkitlerini derhal yumurtladılar. Neymiş efendim; “istihdam paketi 30 yaşından büyükleri işsiz bırakır”  mış! Peki, bu nasıl olurmuş? 27 Mayıs 2008 Tarihli Akşam Gazetesi’nden aynen alıyorum: “30 yaşından büyük işçilerini işten çıkarıp yasanın yürürlük tarihi olan 1 Temmuz 2008 gününden önce işçileri bu kere 18–29 yaş arasındaki genç erkekler ile yaş sınırı olmaksızın bayanları işe alarak”

Öncelikle hemen belirtelim ki; bu mümkün değil değerli okurlar! Çünkü her şeyden önce istihdam paketinde genel bir ilke var: Mevcut istihdama ek/yeni bir istihdam yaratılması.. Sadece bir ilke mi? Tabi ki hayır! Çünkü süper prim indiriminden yararlanmak için 01.07.2008 tarihinden önceki bir yıllık dönemde ortalama sigortalı sayısına ilave olarak yeni işçi alınması yani ek/yeni bir istihdam yaratılması gerekiyor. Kaldı ki; İş Kanununda ‘iş güvencesi’ var. Böyle bir sebepten yani prim indiriminden yararlanmak için işçi çıkarılması halinde ‘işe iade’ devreye girecek ya da işverenler en yüksek tutardan ‘güvence tazminatı’ ödemek zorunda kalacaklardır ki, bu durum adamı evdeki bulgurdan eder!

Ayrıca Kanuna göre; “(...) mevcut ve faaliyette bulunan işyerlerinin devredilmesi, birleşmesi, bölünmesi veya nevi değiştirmesi gibi haller yeni işe başlama olarak değerlendirilmeyeceği” için yine aynı gazetede yer alan “şirketleri kapatıp yerine yeni şirket kurup bütün çalışanlarının SSK primlerini devlete ödetecekleri gibi 30 yaşından büyükleri de işsiz bırakmış olacaklar” ifadesi de doğru değil. Yani kapatılarak değişik bir ad veya unvanla aynı faaliyette açılan işyerlerinin süper prim indiriminden yararlanması mümkün değil. Zaten 30-yaş sınırlaması da sadece genç erkek işçiler için öngörülmüştür, yukarıda da belirttiğimiz gibi kadın işçiler -yaşları ne olursa olsun- süper prim indirimine tabidir.

Kısaca; 30-yaşından büyük olanların korkacakları bir şey yok! Tam tersine pakette hem sigortalı-sigortasız çalışanlara ve hem de işsizlere ‘müjde’ var!

Bu yazıya ilk yorumu yazın

Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir.
Lütfen sisteme giriş yapın veya kayıt olun.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.3